PDA

Xem phiên bản đầy đủ : Thêm giải pháp quản trị rủi ro hiệu quả



TrịnhUp
06-02-2012, 08:38 PM
[Khởi sự kinh doanh] Hợp đồng tương lai được sử dụng rộng rãi trên thế giới như một lá chắn cần thiết cho doanh nghiệp trước những biến động bất thường của thị trường. Tuy nhiên, tại Việt Nam, việc sử dụng giao dịch hàng hóa tương lai của các doanh nghiệp trong nước lại rất hạn chế.

http://thv.vn//Uploads/News/20082011/News/2082094825.jpg









Hợp đồng tương lai một nghĩa vụ mua hoặc bán một loại hàng hóa trong tương lai với giá đã xác định. Trong Hợp đồng tương lai các yếu tố về khối lượng, chất lượng hàng được quy chuẩn, ngày giao hàng được xác định trước. Và những rủi ro thường gặp đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu là: hàng tồn kho giảm giá hoặc doanh nghiệp đã chốt giá đầu ra trong khi nguyên liệu đầu vào tăng.





http://thv.vn/Upload/EditorImage/20082011/208209485.jpg








Giúp DN chủ động

Do vậy, về bản chất việc giao dịch các hợp đồng hàng hóa tương lai tương đương với việc mua hàng trong tương lai nhưng với giá đã được xác định tại hiện tại. Việc giao dịch này giúp cho thị trường có thể tự điều chỉnh giá. Khi có biến động (điều kiện thời tiết..) sẽ xảy ra trong tương lai thì giá cả sẽ được phản ánh trước tiên trên thị trường tương lai trước khi có sự thay đổi giá thực sự trên thị trường, nhờ đó doanh nghiệp có thể chủ động về kế hoạch kinh doanh sản xuất.


Một ví dụ cụ thể, ngành may mặc, dệt may là ngành kinh tế mũi nhọn của nước ta với doanh số xuất khẩu hàng năm lên tới hàng tỷ USD (năm 2010 là 11,2 tỷ USD) và tạo công ăn việc làm cho hàng trăm nghìn công nhân. Tuy nhiên, bông, nguyên liệu đầu vào cho ngành dệt may, chiếm tới 70% – 80% giá thành sản phẩm, thì các doanh nghiệp chủ yếu phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu từ các thị trường nước ngoài như Mỹ, Ấn độ etc… Năm 2010, giá bông nguyên liệu tăng hơn gấp đôi, từ 1.500 USD/tấn lên hơn 3.500 USD/tấn gây rất nhiều khó khăn cho các doanh nghiệp dệt may như thua lỗ do đã chốt giá bán trong khi giá nguyên liệu đầu vào lại tăng chóng mặt, hoặc muốn mua hàng sớm bảo hiểm giá bông tăng nhưng chưa đủ điều kiện như thiếu nguồn vốn, thiếu kho hàng,…


Vậy câu hỏi đặt ra: giá nhập khẩu 1500 USD/tấn hay 3500USD/tấn nêu trên được hình thành trên cơ sở nào; và liệu có sản phẩm hay công cụ nào để doanh nghiệp dệt may Việt Nam tham gia vào quá trình hình thành giá, qua đó quản trị được những tác động của giá bông nguyên liệu tới hoạt động sản xuất kinh doanh của mình?


Trên thực tế, giá bông nhâp khẩu 1 = giá bông giao dịch tại Sở giao dịch hàng hóa tương lai NewYork (Nybot) + margin. Trong khi margin, lãi định biên của nhà xuất khẩu, tương đối ổn định, thì giá bông giao dịch tại Nybot liên tục thay đổi, dẫn đến biến động không ngừng của giá bông nhập khẩu.


Do đó, việc tham gia giao dịch bông tương lai tại Nybot chính là cách để doanh nghiệp dệt may đối mặt trực tiếp với những nguyên nhân của việc giá bông liên tục biến động qua đó quản trị rủi ro phát sinh. Đối với các loại hàng hóa khác như xăng dầu, kim loại, nông sản, nguyên tắc cơ bản của việc hình thành giá và cách thức doanh nghiệp kinh mặt hàng liên qua sử dụng giao dịch hàng hóa tương lai để quản trị rủi ro cũng tương tự như mặt hàng bông.


Rào cản và tiềm năng


Giao dịch Hợp đồng tương lai xuất hiện tại Việt Nam chỉ mới trong khoảng 10 năm trở lại đây, tập trung vào các mặt hàng xuất khẩu chủ lực như cà phê, cao su và gần đây đã phát triển sang các mặt hàng nguyên liệu phụ thuộc nhập khẩu là chính như kim loại màu, ngũ cốc và bông sợi tuy nhiên số lượng giao dịch còn khá khiêm tốn. Những doanh nghiệp đang thực hiện giao dịch Hợp đồng tương lai tại Việt Nam chủ yếu là các doanh nghiệp ngoài quốc doanh do tính tự quyết cao.


Đối với các doanh nghiệp quốc doanh, việc tiếp cận gặp nhiều khó khăn hơn xuất phát từ nhận thức về phái sinh hàng hóa của: công luận xã hội nói chung; cơ quan chủ quản của doanh nghiệp; và chính đội ngũ điều hành doanh nghiệp. Mọi người có xu hướng nhìn nhận đánh giá giao dịch hàng hóa phái sinh một cách tách biệt mà chưa gắn kết vào hoạt động kinh doanh tổng thể của doanh nghiệp. Mọi việc sẽ trở nên rất nặng nề, đặc biệt đối với các doanh nghiệp quốc doanh, nếu việc sử dụng các công cụ phái sinh hàng hóa có thể phát sinh thua lỗ.

Chỉ khi việc nhìn nhận và sử dụng các giao dịch phái sinh hàng hóa được đặt trong bức tranh tổng thể hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, cộng với sự thay đổi nhìn nhận về các công cụ phòng ngừa rủi ro từ các cơ quan chức năng, các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp quốc doanh mới có động lực sử dụng các công cụ phái sinh hàng hóa.

Việc áp dụng hiệu quả giao dịch hợp đồng tương lai có ý nghĩa rất lớn đối với hoạt động sản xuất kinh doanh.
Tham gia vào quá trình giao dịch sẽ giúp cập nhật biến động của thị trường một cách nhanh chóng và kịp thời nhất, hỗ trợ cho hoạt động kinh doanh hàng vật chất của doanh nghiệp. Việt Nam là có nhiều mặt hàng xuất khẩu mũi nhọn như cà phê Robusta, cao su, tiêu…do đó hình thức chốt giá qua hợp đồng tương lai sẽ trở thành một phương thức phổ biến. Điều này có ý nghĩa to lớn đối với doanh nghiệp nói riêng và nền kinh tế của Việt Nam nói chung khi doanh nghiệp có thể tham gia vào một thị trường có giá cả minh bạch, cập nhật, tránh được rủi ro bị ép giá hoặc bán không đúng giá. Ngoài ra công cụ này còn giúp doanh nghiệp đẩy nhanh quá trình sản xuất khi kế hoạch kinh doanh không bị ảnh hưởng bởi sự lên xuống của giá cả.


Trên thế giới, giao dịch Hợp đồng tương lai không chỉ là một tấm khiên chắn vững chắc trước “cơn bão tài chính” mà còn là công cụ đầu tư hiệu quả. Nhận thức được tầm quan trọng của giao dịch Hợp đồng tương lai đối với doanh nghiệp, PG Bank đã đưa vào cung cấp công cụ tài chính hiện đại này từ năm 2009. Sau hơn 2 năm triển khai, tình hình thực tiễn đã chứng minh tính ưu việt của thị trường giao sau. Hình thức này còn khá mới mẻ, các doanh nghiệp không khỏi bỡ ngỡ trong bước đầu tiếp cận cũng như gặp nhiều khó khăn trong quá trình triển khai. Sau một thời gian giao dịch, cùng với sự tư vấn và hỗ trợ từ PG Bank, lãnh đạo các doanh nghiệp đều thừa nhận khả năng bảo hiểm rủi ro của Hợp đồng tương lai là rất hiệu quả.


Đào Duy Long


Phó Giám đốc – Khối Nguồn vốn và Kinh doanh tiền tệ


Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex